Filia nr 9, ul. Serbinowska 1A
Wystawa „Portret Leopolda Tyrmanda. W 90. rocznicę urodzin pisarza”
4 - 31 maja 2010
„Dla ludzi trzeba być dobrym, jako że oko
w oko z hydrą niemocy jedyną obroną człowieka jest dobroć innych ludzi; mądrość,
potęga i zwycięstwo nad przyrodą w końcu obracają się przeciw ludziom, dobroć
nigdy”.
Leopold
Tyrmand – „DZIENNIK 1954”
16 maja
mija 90 lat od dnia urodzin pisarza, którego
życie zostało przez Tadeusza Konwickiego
opisane jako wielka kreacja siebie i budowanie swojej legendy – „Tyrmand
antykomunista, Tyrmand katolik, Tyrmand teoretyk jazzu, Tyrmand sprawozdawca
sportowy, Tyrmand globtroter, Tyrmand playboy, Tyrmand reakcjonista, Tyrmand
bikiniarz, Tyrmand filozof, Tyrmand autor bestsellerów, Tyrmand pielgrzym,
Tyrmand - owiana legendą tajemnica”.
Autor prezentowanej na wystawie książki
„ZŁY TYRMAND” –
Mariusz Urbanek określił te zabiegi pisarza słowami:
„On wymyślił siebie i
schował się za tą postacią”. Na ile te zabiegi kreacyjne pisarz przeniósł
do swoich książek, można ocenić sięgając po prezentowane na wystawie:
„Dziennik 1954”, „Złego”, „Życie towarzyskie i
uczuciowe”, „Siedem dalekich rejsów”, „Zapiski dyletanta”. Opublikowany w
1955 r. „Zły” stał się największym sukcesem literackim Tyrmanda i równocześnie
największym sukcesem wydawniczym lat 50-tych w Polsce.
Po roku 1958, wraz z zaostrzaniem polityki
wewnętrznej przez rząd Władysława Gomułki, sytuacja pisarza stała się trudna, a
cenzura zatrzymywała wznowienia wcześniejszych i nową powieść „Siedem dalekich
rejsów”. Ostatnią książką, którą udało się Tyrmandowi opublikować w Polsce, był
„Filip” (1961). W marcu 1965 r. po latach
starań przyznano pisarzowi paszport i Tyrmand wyjechał z Polski, jak się okazało
– na zawsze. Najpierw podróżował po Europie i Izraelu, a potem ruszył do USA,
gdzie zmarł 19 marca 1985 r.
Katarzyna Sernicka i Maciej Gawęcki są autorami
książki poświęconej temu okresowi życia autora „Złego” – „Amerykański brzeg Leopolda Tyrmanda”, również
pokazywanej na wystawie.
Tekst: Joanna Mąkosza
Fot.: Marcin Galant
Kliknij na zdjęcie aby powiększyć obraz...
